Ngày 7/9/2025 tại trung tâm tổ chức sự kiện Lưu Gia, số 35 Nguyễn Đức Cảnh, Hải Phòng, trong không khí âm vang của mùa thu Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2-9; Đại tá Đồng Xuân Cần- Chủ tịch Hội đồng các dòng họ Việt Nam TP Hải Phòng đã gửi lẵng hoa tươi thắm chúc mừng chương trình tổng kết cuộc thi thư pháp thành phố Hải Phòng năm 2025 – một cuộc thi mang nhiều dấu ấn về số lượng tác phẩm, đa dạng phong phú về hình thức thể hiện và sâu nặng về nội dung.
Theo Kỷ lục gia Thế giới, Kỷ lục gia Việt Nam, Nhà Thư pháp Lê Thiên Lý- Phó Chủ tịch HĐ họ Lê TP Hải Phòng; Phó Chủ tịch HH Làng nghề TP Hải Phòng, Giám đốc Trung tâm Thư pháp, Câu đối và Hán Nôm học Hải Phòng:
Thực hiện chủ trương của TP. Hải Phòng về việc đẩy mạnh các hoạt động văn hóa nghệ thuật chào mừng 95 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3/2/1930 – 3/2/2025), 50 Ngày giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 – 30/4/2025), 70 năm Ngày giải phóng Hải Phòng và đón nhận danh hiệu Thành phố Anh hùng (13/5/1955 – 13/5/2025) và 80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2-9 (1945 – 2025), được sự nhất trí của Hiệp hội Làng nghề TP. Hải Phòng, Trung tâm Thư pháp, Câu đối và Hán – Nôm học Hải Phòng (dưới đây gọi tắt Trung tâm Thư pháp Hải Phòng) tổ chức Cuộc thi Thư pháp thành phố Hải Phòng năm 2025.
Để triển khai cuộc thi, Trung tâm Thư pháp Hải Phòng xây dựng thể lệ cuộc thi, trong đó xác định rõ về chủ đề, nội dung, đối tượng tham gia, hình thức thể hiện, chất liệu, kích cơ tác phẩm dự thi, số lượng và cơ cấu giải thưởng cuộc thi. Trung tâm Thư pháp Hải Phòng thành lập Ban Tổ chức cuộc thi gồm 6 thành viên, do Nghệ nhân thư pháp Việt Nam, kỷ lục gia Việt Nam và thế giới Lê Thiên Lý, Phó Chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hiệp hội Làng nghề Hải Phòng, Giám đốc Trung tâm Thư pháp, Câu đối và Hán – Nôm học làm Trưởng ban.
Ngày 28/4/2025, Trung tâm Thư pháp Hải Phòng tổ chức phát động cuộc thi với nhiều người yêu mến thư pháp tham gia; Trung tâm Báo chí và Truyên thống Hải Phòng đã phát trên Truyền hình Hải Phòng về cuộc thi tạo sự làn tỏa sâu rộng trong công chúng. Ban Lãnh đạo Trung tâm Thư pháp Hải Phòng phát hành thể lệ cuộc thi trên các trang mạng zalo, fecebook của Câu lạc bộ Nghệ nhân Hiệp hội Làng nghề Hải Phòng, các lớp học thư pháp từ khóa 1 đến khóa 25 tạo điều kiện cho các đối tượng đã và đang được học tập thư pháp tham gia cuộc thi. Ban Tổ chức tích cực tuyên truyền, vận động các tập thể và cá nhân ủng hội kinh phí cuộc thi.
Bằng những tấm lòng yêu nghệ thuật truyền thống thư pháp – nét đẹp truyền thống của dân tộc, yêu mến thành phố Hải Phòng 70 năm xây dựng và phát triển, được đón danh hiệu “Thành phố Anh hùng”, trong thời gian gần 4 tháng (từ tháng 5-8/2025) Ban Tổ chức cuộc thi đã nhận được 215 tác phẩm của 56 tác giải từ các tỉnh, thành phố Lào Cai, Hà Nội, Bắc Ninh, Hải Phòng, Quảng Ninh, Thái Bình, Ninh Bình, Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Tây Ninh (trong đó một số tác giả chỉ gửi tác phẩm trưng bày, không đăng ký dự thi). Tác giả tham gia cuộc thi ở nhiều ngành nghề khác nhau: bộ đội, công an, giáo viên, học sinh, sinh viên, doanh nhân, tri thức, nhà thư pháp, nhà thơ, người nghỉ hưu, người đang công tác…; độ tuổi khác nhau: người cao tuổi nhất là tác giả Nguyễn Huệ 80 tuổi (Ninh Bình); tác giả nhỏ tuổi nhất là tác giả Đoàn Khánh Ngọc 13 tuổi (Hải Phòng).
Về số lượng, tác giả tham gia ít nhất là 1 bức, nhiều nhất là 3 bức. Chất liệu các tác phẩm tham gia cuộc thi thư pháp rất phong phú, đa dạng, thể hiện trên nhiều chất liệu khác nhau: từ giấy thư pháp, biểu lụa, đến các chất liệu vải, gỗ, mành rèm, đồ sành sứ. Kích cỡ nhỏ nhất 28×38 cen-ti-mét, kích cỡ to nhất 80×200 cen-ti-mét. Ban Tổ chức ghi nhận những sự nỗ lực thể hiện tác phẩm thi thư pháp lần này. Các tác giả: Ngô Thu An, Đào Trọng Vân viết thư pháp trên biểu lụa đóng khung kính trang trọng; các tác giả Trần Văn Hưng, Nguyễn Thùy Trang, Nguyễn Đăng Văn, Nguyễn Lê Tuấn, Nguyễn Duy Quang được thể hiện rất cầu kỳ trên chất liệu vải, gỗ, mảnh rèn; đặc biệt là tác giả Hà Thị Thanh Hương mạ vàng những chữ thư pháp thể hiện tâm huyết với cuộc thi.
Trong buổi tổng kết hôm nay, các tác giả Lê Thiên Lý, Nguyễn Tiến Tặng, Trần Quốc Huy, Phạm Mai Hòa, Vũ Ân, Văn Phong còn gửi những bức thư pháp đến trưng bày, góp phần làm sáng thêm kết quả cuộc thi. Chúng ta được trực tiếp chiêm ngưỡng nhiều tác phẩm thư pháp đặc sắc, có một không hai trong nền thư pháp đương đại Việt Nam như: Bức “Chú Đại bi” do Nghệ nhân thư pháp Việt Nam, kỷ lục gia thư pháp Việt Nam và thế giới Lê Thiên Lý thể hiện; phương pháp kết hợp vẽ hoa mẫu đơn và thư pháp, vẽ thủy mặc thư pháp bằng những ngón tay điêu luyện do Nghệ nhân Nguyễn Tiến Tặng thể hiện; phương pháp thể hiện bằng màu không gian 3 chiều, trên gốm sứ do Nghệ nhân thư pháp Trần Quốc Huy thể hiện…
Với tâm lòng yêu nghệ thuật thư pháp, yêu con chữ thánh hiền, nhiều tác giải thể hiện rất công phu về phương pháp thể hiện. Trong hơn 215 tác phẩm tham gia dự thi, hai thể thể chính là thư pháp Hán – Nôm gồm Lệ, Triện, Thảo, Khải, Hành, Nhân diện thư, Vật điểu thư (chiếm 55%) và thư pháp Việt chiếm 45%. Nổi bật nhất vẫn là phương pháp thể hiện truyền thống về thư pháp, tức là mực tàu thảo chữ trên giấy dó, giấy xuyến chỉ. Tác giả Ngô Thu An – Hải Phòng thể hiện thành công chữ phượng Hán tự bằng Nhân diện thư toát lên hồn phách một Nữ tướng lập trang An Biên – Làng Vẻn – thành phố Hải Phòng của chúng ta ngày nay. Tác tác giả Lưu Văn Thuấn thể hiện thể Hành thư Hán tự. Tác giả Trần Văn Đa, Trần Trọng Tín thể hiện thể Triện thư Hán tự. Tác giả Đào Trọng Vân kết hợp thư pháp với thủy mặc…Nhiều tác giả như: Vũ Thị Nương – Hà Nội, Nguyễn Đăng Văn – Thanh Hóa, Nguyễn Thị Trang, Đặng Khánh Ngọc – Hải Phòng, Trần Thụy Bích Ngọc – Tây Ninh dùng màu sắc phối cảnh để đẩy hồn chữ, mang phong cách tâm hồn Việt. Nhiều tác giả như Nguyễn Lê Tuấn, Nguyễn Duy Quang – Hải Phòng thể hiện chữ theo hình khối nổi ba chiều (3D)…
Bám sát nét đẹp thư pháp truyền thống dân tộc, bám sát chủ đề cuộc thi: “Thành phố Hải Phòng Trung dũng – Quyết thắng”, các tác giả tham gia tâm huyết và giành nhiều tình cảm sâu sắc đối với truyền thống dựng nước và giữ nước của dân tộc, công cuộc đối mới đất nước, thành phố Hải Phòng 70 năm xây dựng, chiến đấu và phát triển, đang vươn mình ra biển lớn. Tác giả Trần Quang Nam – Hà Nội thể hiện 81 câu Phú Bạch Đằng Giang của Trương Hán Siêu. Tác giả Trần Văn Hải thể hiện thư pháp Hán tự: “Bạch Đằng hào khí rồng thiêng/Hải Cảng tân phong phượng múa”. Tác giả Nguyễn Kim Thoa nhớ về chiến công oai hùng trên sông Bạch Đằng bằng hồn chữ “Lòng son”: “Máu đổ cảng xưa loang mặt sóng/Ơn ghi dân tộc tạc lòng son”. Tác giả Lương Thị Thanh Nhàn thể hiện nội dung: “Bạch Đằng sóng dậy hồn dân tộc/Thành phố vươn mình thế rồng bay”.
Cùng với tình yên quê hương đất nước qua những năm tháng rộng dài xây dựng và bảo vệ đất nước, nhiều tác đã giành những tình cảm sâu sắc về con người và những chiến công lừng lẫy của quân và dân Hải Phòng trong tiến trình lịch sử dân tộc. Tác giả Ngô Thu An thấm đẫm tinh thần tưởng nhớ công lao to lớn Nữ tướng Lê Chân: “Hải cảng thiên thu tôn liệt nữ/An biên vạn đại phụng anh thư”. Tác giả Bùi Thị Thúy – Hải Phòng nêu rõ: “70 năm vững bàn tay/Dựng xây đất nước đắp đầy giang sơn”. Tác giả Trần Việt Hưng – Hải Phòng bằng tiết tấu 6 từ “Đoàn kết”, “Mạnh giàu”, “Hiện đại”, “Phồn vinh”, “Văn Minh”, “Hạnh phúc” gắn với 6 câu thơ đều có “Hải Phòng”. Tác giả Bùi Thị Thương khái quát thành phố Hải Phòng: “Hải Phòng Trung dũng Quyết thắng suốt chiều dài lịch sử/Thành phố rực rỡ giữa trang vàng chiến công”. Tác giả Hà Thị Thanh Hương – Hưng Yên thể hiện: “Về thăm đất cảng thân thương/Lòng nghe sóng vỗ dặm trường mênh mang”. Để gửi gắn những tình cảm sâu sắc đến thành phố của những chiến công, tràn đầy hoa phượng mỗi độ tháng 5 về, tác giả Nguyễn Đăng Văn – Thanh Hóa thể hiện tình cảm: “Hoa phượng đỏ hồng hào mặt phố/Cửa biển xanh xanh cả tiếng còi tàu/Ơi đất cảng nơi tình người neo đậu/Cánh phượng nào thắp lửa đỏ cho nhau!”. Tác giả Thái Hữu Trình – Nghệ An, chỉ bằng 3 từ Hán tự “Tư Hải Phòng” – Nhớ Hải Phòng đã thể hiện Hải Phòng luôn trong tâm trí của tác giả. Tác giả Trần Thụy Bích Ngọc – Tây Ninh nêu bật cảm xúc về thư pháp Hải Phòng: “Tao nhã nho gia xứ Hải Phòng…/Truyền thống Hán Nôm thủa tổ tông”!
Trong khuôn khổ mấy trang tổng kết cuộc thi này, không thể nào thể hiện hết được những tình cảm sâu sắc của nhiều tác giả giành cho thành phố Hải Phòng. Cho phép tôi thay mặt Ban Tổ chức cuộc thi và những người thư pháp thành phố Cảng, xin trân trọng cảm ơn những tình cảm của rất nhiều tác giải tham gia cuộc thi này đã giành cho Hải Phòng Trung dũng – Quyết thắng, Thành phố Anh hùng. Và chúng tôi mong rằng, những tình cảm ấy tiếp tục được nuôi dưỡng, chắt chiu trong từng cánh hoa phượng để mỗi độ tháng 5 về lại nở rộ trên khắp thành phố Cảng như tác giả Nguyễn Đăng Văn – Thanh Hóa đã gửi gắm: “Cánh phượng nào thắp lửa đỏ cho nhau!”.
Với số lượng tác phẩm gửi về trên 215, nhiều tác phẩm có chất lượng rất tốt cả về nội dung và thể hiện. Với tinh thần công tâm, khách quan, Ban giám khảo đã làm việc nghiêm túc và đã đề nghị Ban Tổ chức cuộc thi trao cuộc thi: 1 giải Nhất, 3 giải Nhì, 16 giải Ba và 25 giải Khuyến kích, trao Giấy chứng nhận tham gia cuộc thi cho 5 tác giả, tới đây Ban Tổ chức sẽ công bố các giải.
Bên cạnh những kết quả trên đây, cuộc thi còn có những tồn tại, hạn chế đó là: Một số tác giả tham gia cuộc thi còn đơn giản, chưa xác định tính chất và quy mô cuộc thi nên còn đơn điệu trong cách trình bày cũng như sử dụng chất liệu thể hiện; nội dung một số tác phẩm chưa thật sát với chủ đề cuộc thi, thể hiện phần thơ nhiều hơn; một số tác giả gửi tác phẩm dự thi chậm, chưa thể hiện đầy đủ thông tin cá nhân, nên gây khó khăn cho Ban tổ chức.
Cuộc thi thư pháp thành phố Hải Phòng năm 2025 đã thành công rực rỡ và để lại nhiều dấu ấn sâu sắc. Hôm nay, chúng ta tổng kết, kép lại cuộc thi. Nhưng những điều sẽ còn lắng đọng trong mỗi chúng ta đó là:
Cuộc thi pháp thành phố Hải Phòng là địa phương đầu tiên trong cả nước tổ chức thi thư pháp với nhiều tác giả, nhiều đối tượng tham gia, nhiều hình thức thể hiện, trên nhiều chất lượng khác nhau, nội dung hướng về xây dựng đất nước, thành phố Cảng Anh hùng ngày càng phát triển, thịnh vượng…đã kết nối mạch chảy nét đẹp của thư pháp Việt Nam đương đại, góp phần tiếp lửa để mỗi chúng ta mang lại những nét đẹp cho người và cho đời như Chủ tịch Hồ Chí Minh hằng mong ước: “Văn hóa soi đường cho quốc dân đi”.
Cuộc thi thư pháp Hải Phòng đã thể hiện những tình cảm sâu sắc của nhiều tác giả trên 11 tỉnh, thành phố đối với thành phố Hải Phòng với Nữ tướng Lê Chân – Người mở đất An Biên và thành phố Trung dũng – Quyết thắng, Thành phố Anh hùng hôm nay đang vươn minh ra biển lớn vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh.
Cuộc thi thư pháp thành phố Cảng cũng là một dịp để những nhà thư pháp, những người mới viết thư pháp và những người lần đầu cầm bút có điều kiện giao lưu học hỏi, một lần thể hiện, một lần vượt lên chính mình, chia sẻ kinh nghiệm, để rồi kết thúc cuộc thi này, mỗi tác giả tham gia lại như những cách chim không mỏi mang văn hóa Việt, tâm hồn Việt đi khắp mọi miền đất nước.
Xin trân trọng cảm ơn Lãnh đạo Hiệp hội Làng nghề thành phố Hải Phòng, Hội đồng các dòng họ Việt Nam TP Hải Phòng, Tạp chí Cửa Biển, Ban Quản lý di tích quốc gia đình Dư Hàng, phường Lê Chân, Câu lạc bộ Hán Nôm – Trung tâm Văn hóa thành phố, Câu lạc bộ Thư pháp Cung văn hóa Lao động Hữu nghị Việt Tiệp, Nhà hàng Lưu Gia Palace, nhiều cá nhân đã giành những tình cảm, với “tấm lòng vàng”, yêu cái “chân – thiện – mỹ” đã ủng hộ kinh phí để góp phần vào thành công của cuộc thi thư pháp thành phố Hải Phòng năm 2025. Kết thúc tổng kết cuộc thi thư pháp thành phố Hải Phòng năm 2025, xin được mượn câu nói của Nhà thư pháp Hoài Tố – đời nhà Đường: “Thư pháp là Phật pháp, bắt nguồn từ sự kỷ luật của bản thân, kết tinh từ sự kiên định của trí tuệ, chứng minh nguồn gốc của tâm hồn, diệu kỳ ở chỗ làm cho ta tỉnh ngộ, khi đạt đến đỉnh cao, ngòi bút và lời nói đâu thể diễn tả được hết!”.
Minh Trí- Trần Quốc Huy